Wielkanoc

Wielkanoc (Pascha) – to jedno z najważniejszych świąt chrześcijańskich upamiętniających śmierć i zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa.

Wydarzenia Biblijne
Trzeciego dnia po ukrzyżowaniu Maria Magdalena, Maria i Salome poszły o wschodzie słońca na grób aby namaścić ciało zmarłego. Grób był otwarty, kamień odsunięty, a w środku nie było ciała Jezusa. Wg. Ewangelii Św. Marka kobiety spotkały w grocie młodzieńca (Mk 16 5), według Św. Mateusza był to Anioł (Mt 28 1):

Po upływie szabatu Maria Magdalena, Maria, matka Jakuba, i Salome nakupiły wonności, żeby pójść namaścić Jezusa. Wczesnym rankiem w pierwszy dzień tygodnia przyszły do grobu, gdy słońce wzeszło. A mówiły między sobą: „Kto nam odsunie kamień od wejścia do grobu?”. Gdy jednak spojrzały, zauważyły, że kamień był już odsunięty, a był bardzo duży. Weszły więc do grobu i ujrzały młodzieńca siedzącego po prawej stronie, ubranego w białą szatę; i bardzo się przestraszyły. (Mk 16 1-5)

Zmartwychwstały Jezus ukazuje się kobietom:

A oto Jezus stanął przed nimi i rzekł:
„Witajcie!”
One podeszły do Niego, objęły Go za nogi i oddały Mu pokłon. A Jezus rzekł do nich:
„Nie bójcie się! Idźcie i oznajmijcie moim braciom: niech idą do Galilei, tam Mnie zobaczą” (Mt 28 9-10)

Jezus ukazuje się Apostołom i wędruje do nieba:

A gdy Go ujrzeli, oddali Mu pokłon. Niektórzy jednak wątpili. Wtedy Jezus podszedł do nich i przemówił tymi słowami:
Dana Mi jest wszelka władza w niebie i na ziemi. Idźcie więc i nauczajcie wszystkie narody*, udzielając im chrztu w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego. (Mt 28 17-19)
Po rozmowie z nimi Pan Jezus został wzięty do nieba i zasiadł po prawicy Boga. Oni zaś poszli i głosili Ewangelię wszędzie, a Pan współdziałał z nimi i potwierdził naukę znakami, które jej towarzyszyły. (Mk 16 19-20)

Symbole i ozdoby Wielkanocne – Święconka
Symbole Wielkanocne są związane przede wszystkim ze zmartwychwstaniem i odradzającym się życiem. Koszyk ze święconką powinien zawierać:

  • Jajka (pisanki, kraszanki) – symbol życia i odrodzenia
  • Baranek (cukrowy z masła bądź z ciasta) – Symbol Jezusa Chrystusa (Agnus Dei – Baranek Boży)
  • Chleb – także symbolizuje Ciało Chrystusa, jest oznaką dostatku
  • Chrzan, masło – są symbolem goryczy i słodyczy po śmierci i zmartwychwstaniu.
  • Sól – symbol dostatku i gościnności
  • Wędliny – symbolizują kończący się Wielki Post. mięso wieprzowe, symbolizuje ‚uwolnienie z jarzma praw starozakonnych’

Ponadto w koszyku znajdować się mogą także inne produkty jak np. rzeżucha, ser i ciasto.
Inne symbole wielkanocne to np. zajączek, kurczaczek, rzeżucha, gałązki wierzby (kotki, bazie)

Zwyczaje i tradycje Wielkanocne
Wielkanoc to prawdopodobnie święta, z którymi związana jest największa ilość zwyczajów i tradycji. Jest to malowanie i święcenie jajek (pisanki, kraszanki), święconka, dzielenie się jajkiem, śniadanie wielkanocne, Emaus (odpust krakowski) , rękawka (krakowska zabawa we Wtorek po świętach), śmingus-dyngus, dziady śmigustne (małopolska), Siuda Baba (okolice Krakowa), pogrzeb żuru i wieszanie śledzia na zakończenie Wielkiego Postu, wieszanie lub topienie Judasza, świąteczne (wiosenne) porządki itp.

Potrawy Wielkanocne
Jako, że Święta Wielkiej Nocy są świętami wesołymi oraz kończą Wielki Post na stołach dominuje przepych. Jemy wszelkiego rodzaju mięsa, wędliny i ciasta – baby, kołacze, mazurki, makowce, faszerowane i pieczone jajka itp. Kuchnia staropolska obfituje w wykwintne potrawy takie jak: żur wielkanocny, barszcz, zupa chrzanowa, kaczka faszerowana, pasztety, biała kiełbasa, sałatki. Wielkanoc może być także okazją do spróbowania dziczyzny: zając, dzik, cietrzew, bażant, sarnina. Zapraszamy także do naszego działu, jeszcze na razie skromnego

Kraszanki i Pisanki
Kraszanki powstają przez gotowanie jajek w roślinnym wywarze. Poniżej przedstawiamy jak otrzymać odpowiednie kolory:

  • brązowy (rudy): łupiny cebuli
  • czarny: kora dębu, olchy lub łupiny orzecha włoskiego
  • żółtozłocisty: kora młodej jabłoni lub kwiat nagietka
  • fioletowy: płatki kwiatu ciemnej malwy
  • zielony: pędy młodego żyta lub listki barwinka
  • różowy: sok z buraka

Aby wykonać pisankę należy najpierw pokryć jajko roztopionym woskiem lub stearyną ,następnie rylcem (igłą, szydełkiem, nożykiem) wydrapać odpowiedni wzór a na końcu ugotować jajko w barwnym wywarze.

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *